Kediler genellikle ağrı duyduklarını gizleme eğilimindedir. Bu nedenle kedilere en yakın kişiler bile onların ağrı içerisinde olduğunu uzun süre fark edemeyebilir. Kedilerin doğada ağrı ve rahatsızlıklarını saklamaları hayatta kalmaları açısından avantaj sağlasa da evde yaşayan kedi dostlarımız için bu durum önemli bir dezavantaja dönüşebilir.

Kedilerde ağrı belirtilerini erken fark etmek, altta yatan sağlık probleminin belirlenmesi ve uygun tedavinin başlanması açısından oldukça önemlidir. Bu nedenle kedinizin günlük davranışlarında, hareketlerinde, iştahında ve genel görünümünde meydana gelen değişiklikleri dikkatle takip etmeniz gerekir.

Kedilerde Ağrıya Neden Olan Hastalıklar Nelerdir?

Kedilerde ağrıya neden olabilecek pek çok hastalık ve sağlık problemi bulunmaktadır. Bunlardan sık karşılaşılan bazıları şunlardır:

• Ağız ve diş hastalıkları

• Eklem ve ortopedik rahatsızlıklar

• Böbrek hastalıkları

• İdrar yolu hastalıkları

• Yaralanmalar ve travmalar

• Enfeksiyonlar

• Bazı kanser türleri

Kedilerde ağrının kaynağı her zaman dışarıdan fark edilemeyebilir. Bu nedenle özellikle nedeni açıklanamayan davranış değişikliklerinde veteriner hekim muayenesi önemlidir.

Kedilerde Ağrı Nasıl Anlaşılır?

Kedilerde ağrıyı değerlendirebilmek için birlikte yaşadıkları kişilerin kedilerinin normal davranışlarını iyi bilmeleri gerekir. Kedinizin günlük rutininden farklı davranmaya başlaması, özellikle değişiklik ani veya kalıcıysa, ağrı veya başka bir sağlık probleminin işareti olabilir.

Aktivite Seviyesinde Değişiklik

Başka herhangi bir neden olmaksızın kedinizin aktivite seviyesinde görülen kademeli veya ani değişiklikler ağrı açısından değerlendirilmelidir.

Ağrı duyan kediler daha az hareket etme eğiliminde olabilir. Normalde keyifle yaptıkları oyun oynama, koşma veya ev içerisinde dolaşma gibi aktivitelerden kaçınabilirler.

Ayrıca;

• Atlama ve tırmanmada azalma,

• Yüksek yerlere çıkmak istememe,

• Merdiven kullanmaktan kaçınma,

• Daha uzun süre uyuma,

• Uyku düzeninde değişiklik,

• Rahat bir uyuma pozisyonu bulmakta güçlük

gibi belirtiler görülebilir.

Özellikle eklem ve kas-iskelet sistemi ağrılarında kedinin daha önce kolaylıkla çıktığı koltuk, yatak veya pencere kenarı gibi alanlara çıkmakta isteksiz davranması dikkat çekici olabilir.

Aşırı Yalama ve Isırma Davranışı

Kediler normal şartlarda gün içerisinde kendilerini uzun süre temizleyebilirler. Ancak yalama davranışının aşırı ve takıntılı bir hâle gelmesi, belirli bir bölgenin sürekli yalanması veya ısırılması o bölgede ağrı ya da rahatsızlık bulunduğunun göstergesi olabilir.

Aşırı yalama ve ısırmaya bağlı olarak;

• Bölgesel tüy dökülmesi,

• Deride kızarıklık,

• Tahriş,

• Yara oluşumu,

• İkincil deri enfeksiyonları

görülebilir.

Bu belirtiler alerji ve bazı deri hastalıklarında da görülebileceği için kesin nedenin belirlenmesi amacıyla veteriner hekim değerlendirmesi gerekir.

Tıslama, Hırlama ve Agresyon

Kediler korktuklarında veya rahatsızlık duyduklarında insanlara ya da diğer hayvanlara karşı tıslayabilir ve hırlayabilirler.

Normalde sakin olan bir kedinin dokunulduğunda aniden agresif davranması, belirli bir bölgesine temas edildiğinde tepki vermesi veya kucağa alınmak istememesi ağrıyla ilişkili olabilir.

Bazı kediler ağrı sırasında mırlayabilir. Mırlama yalnızca kedinin mutlu ve rahat olduğu anlamına gelmez. Bu nedenle mırlama davranışı kedinin ağrı duymadığını gösteren kesin bir bulgu olarak değerlendirilmemelidir.

İştah Değişiklikleri

Kedilerde ağrıya bağlı olarak iştah azalması görülebilir. Uzun süre devam eden iştahsızlık sonucunda kilo kaybı da ortaya çıkabilir.

Özellikle ağız ve diş hastalıklarında kediler;

• Mama kabına gidip yemek yemekten vazgeçebilir,

• Sert yiyeceklerden kaçınabilir,

• Mamayı ağızlarından düşürebilir,

• Çiğneme sırasında rahatsızlık gösterebilir.

Kedilerde iştahsızlık önemli bir sağlık belirtisidir ve uzun süre devam etmesi durumunda veteriner hekime başvurulmalıdır.

Yüz İfadesinde Değişiklikler

Ağrı yaşayan kedilerin yüz ifadelerinde de bazı değişiklikler görülebilir.

Kulakların geriye veya yana doğru konumlanması, gözlerin kısılması, yüz kaslarının gerilmesi ve bıyıkların pozisyonunun değişmesi ağrıyla ilişkili olabilir.

Kedinin normal yüz ifadesini bilmek, bu değişikliklerin fark edilmesini kolaylaştırır.

Solunumda Değişiklikler

Şiddetli ağrı ve stres kedinin solunum hızında artışa neden olabilir.

Kedilerde ağız açık solunum normal kabul edilmez. Özellikle dinlenme hâlindeki bir kedide ağız açık nefes alma, belirgin nefes darlığı veya hızlı solunum görülmesi durumunda gecikmeden veteriner hekime başvurulmalıdır.

Tüy Kalitesinde Değişiklikler

Özellikle eklem ve ortopedik rahatsızlıkların neden olduğu ağrılarda kediler vücutlarının bazı bölgelerine ulaşmakta zorlanabilir veya kendilerini daha az temizleyebilirler.

Bunun sonucunda tüyler;

• Daha mat,

• Karışık,

• Yağlı,

• Bakımsız

bir görünüme sahip olabilir.

Kedinizin daha önce düzenli olarak temizlediği bölgelerde tüy bakımının azalması, hareket sırasında ağrı yaşadığının işaretlerinden biri olabilir.

Oturma ve Uyuma Pozisyonlarında Değişiklikler

Kediler ağrı duyduklarında hareketlerini daha temkinli gerçekleştirebilirler. Normalden farklı oturma veya yatma pozisyonları tercih edebilirler.

Ağrı yaşayan bazı kedilerde;

• Kambur duruş,

• Vücudu gergin tutma,

• Karnını koruyacak şekilde yatma,

• Sürekli pozisyon değiştirme,

• Rahat bir uyku pozisyonu bulamama

gibi davranışlar görülebilir.

Genel Davranış Değişiklikleri

Ağrı duyan kediler normalde göstermedikleri bazı davranışlar sergileyebilirler.

Bunlar arasında;

• Agresyon,

• Saklanma,

• İnsanlardan uzaklaşma,

• Dokunulmaktan kaçınma,

• Daha fazla ses çıkarma,

• Kum kabı dışına idrar veya dışkı yapma,

• Sosyal etkileşimde azalma

yer alabilir.

Özellikle kum kabı dışına tuvalet yapma davranışı yalnızca davranışsal bir problem olarak değerlendirilmemelidir. İdrar yolu hastalıkları, eklem ağrıları ve başka sağlık problemleri de bu davranışa neden olabilir.

Kedinizin Ağrısı Olduğunu Düşünüyorsanız Ne Yapmalısınız?

Kedinizin davranışlarında belirgin bir değişiklik fark ettiğinizde öncelikle bu değişikliğin ne zaman başladığını ve hangi durumlarda ortaya çıktığını gözlemleyin.

Topallama, zıplamaktan kaçınma, iştahsızlık, saklanma, aşırı yalama veya dokunulduğunda tepki verme gibi belirtiler devam ediyorsa kedinizin veteriner hekim tarafından muayene edilmesi gerekir.

Kedinize veteriner hekim önerisi olmadan insanlarda kullanılan ağrı kesici ilaçları kesinlikle vermeyin. İnsanlarda güvenli olarak kullanılan bazı ağrı kesiciler kediler için ciddi şekilde toksik olabilir.

Kediler ağrılarını gizlemekte oldukça başarılıdır. Bu nedenle günlük rutinlerinde meydana gelen küçük değişiklikleri fark etmek, bazı hastalıkların erken dönemde belirlenmesine yardımcı olabilir. Kedinizin normal davranışlarını iyi tanımak, ağrı belirtilerini fark etmenin en önemli adımlarından biridir.